Tajemnicze grobowce byków Apisa. Sekrety starożytnej Sakkary
Podziemne sarkofagi w Serapeum w Sakkarze do dziś fascynują archeologów i pasjonatów starożytności swoim ogromem i precyzją wykonania. Te monumentalne skrzynie ważące nawet 100 ton służyły jako grobowce dla świętych byków Apisa, których kult miał ogromne znaczenie religijne w starożytnym Egipcie. Choć większość badaczy uważa, że sarkofagi były miejscem ostatniego spoczynku zwierząt uznawanych za wcielenie boga Ptaha, nie brakuje też innych teorii na temat ich wykorzystania.
Spis treści:
- Niezwykłe grobowce Apisa. Najcięższa zagadka starożytnego Egiptu
- Przez wieki składano do nich szczątki świętych byków Apisa
- Czy naprawdę służyły jedynie jako sarkofagi?
- Jak powstawały grobowce byków Apisa?
Niezwykłe grobowce Apisa. Najcięższa zagadka starożytnego Egiptu
W podziemiach starożytnego Egiptu znajdują się konstrukcje, które nawet dziś budzą ogromne zdumienie archeologów i historyków. W nekropolii Sakkara ukryto gigantyczne kamienne sarkofagi ważące nawet około 100 ton. Monumentalne skrzynie wykonane z niezwykle twardego granitu i diorytu od wieków pozostają jedną z najbardziej zagadkowych pamiątek po cywilizacji faraonów.
Znajdują się one w podziemnym kompleksie znany jako Serapeum - miejscu przeznaczonym do pochówku świętych byków Apisa, które w wierzeniach starożytnych Egipcjan były ziemskim wcieleniem boga Ptaha.
Przez wieki składano do nich szczątki świętych byków Apisa
Kult tych zwierząt miał ogromne znaczenie religijne, dlatego po śmierci byki traktowano niemal jak władców, organizując im wystawne ceremonie pogrzebowe i mumifikując ich ciała. Zanim wybrano kolejnego świętego byka, poprzedniego grzebano z rozbudowanymi rytuałami. Po śmierci poprzedniego Apisa kapłani wyszukiwali młodego byka, do którego przeniosła się dusza Ozyrysa - identyfikowali go poprzez pewne znamiona na ciele. Kiedy go odnaleziono, ludzie przestali opłakiwać zmarłego. Cielę przetrzymywano przez 40 dni w Nilopolis, a następnie transportowano go w procesji do świątyni Ptaha w Memfis.
Czy naprawdę służyły jedynie jako sarkofagi?
Według badaczy kompleks zaczął funkcjonować około XIV w. p.n.e., prawdopodobnie za rządów faraona Amenhotepa III z XVIII dynastii. Kolejni faraonowie rozbudowali systematycznie tunele. Na początku okresu rzymskiego, krótko po 30 r. p.n.e. Serapeum zostało opuszczone.
Ponownie odkryte zostało w 1850 roku. Dokonał tego Auguste Mariette, który udał się do Egiptu w innym celu, lecz zaintrygowały go pozostałości nekropolii w Sakkarze.
Po odkryciu część sarkofagów okazała się pusta. To stało się źródłem licznych teorii - od przypuszczeń o grabieżach, po bardziej spekulacyjne hipotezy dotyczące prawdziwego przeznaczenia tych konstrukcji. Dominujące stanowisko archeologów pozostaje jednak takie, że były one związane z kultem byków Apisa i pełniły funkcję monumentalnych miejsc pochówku.
Jak powstawały grobowce byków Apisa?
Największe emocje wzbudzają jednak same sarkofagi. Każdy z nich został wyrzeźbiony z pojedynczych bloków kamienia o wadze około 40 ton, a ich pokrywy mogły ważyć nawet do 30 ton. Ogromne bryły wykonano z niezwykłą dokładnością - ściany są gładkie i precyzyjnie dopasowane, mimo że do ich stworzenia używano technologii dostępnych tysiące lat temu. Dla wielu badaczy pozostaje zagadką, jak Egipcjanom udało się transportować tak ciężkie elementy i umieszczać je w wąskich korytarzach. Przypuszczalnie przenoszono je za pomocą wciągarek i dźwigni, a aby opuścić je do ostatecznej pozycji, komory grobowe najpierw wypełniano piaskiem, który stopniowo usuwano.
Znaczna część skrzyń powstała z czerwonego granitu. Obecnie w podziemnych korytarzach znajdują się 24 sarkofagi. Większość z nich ma ponad 2 metry szerokości i wysokości, i prawie dwa razy tyle długości.
