Odkrycie opisano w najnowszym badaniu poświęconym stanowisku Coëby w zachodniej Francji, jednemu z najciekawszych kompleksów megalitycznych w Bretanii. Jak czytamy na łamach akademickiego czasopisma "Archaeological Prospecting", skupiającego się na badaniach nieinwazyjnych w archeologii, przedmiotem badań były dwa długie kurhany oznaczone jako TRED30 i TRED31, mające od 50 do 80 metrów długości.
Naukowcy zajrzeli pod ziemię bez użycia łopat
Monumenty odkryto już w 1986 roku, jednak ze względu na ich wartość archeologiczną i delikatny stan zachowania nigdy nie przeprowadzono tam szeroko zakrojonych wykopalisk. Zamiast tego badacze wykorzystali mapowanie oporności elektrycznej gruntu, które polega na przepuszczaniu przez ziemię słabego prądu - kamień przewodzi go znacznie gorzej niż gleba, więc ukryte pod powierzchnią konstrukcje można wykryć na podstawie zmian oporu elektrycznego.
W środku kurhanów ukryte są ogromne głazy
Pomiary ujawniły kilka wyraźnych anomalii w centralnych częściach obu kurhanów, a ich charakter odpowiada dużym granitowym blokom znanym z innych megalitycznych stanowisk w regionie. W przypadku kurhanu TRED30 największe struktury znajdują się głęboko pod powierzchnią, z kolei w TRED31 część kamiennych elementów zalega znacznie płycej, a erozja odsłoniła nawet fragment jednego z pionowo ustawionych głazów.
Zdaniem autorów badań oba monumenty skrywają znacznie bardziej rozbudowane konstrukcje, niż przypuszczano do tej pory. Najbardziej intrygującą hipotezą jest możliwość, że część ukrytych bloków została celowo ukształtowana tak, by przypominała ludzkie sylwetki. Jeśli hipoteza się potwierdzi, będzie to jedno z nielicznych stanowisk tego typu w Europie.
Zobacz również:
Ślad po rzadkich monumentach neolitu
Badania geofizyczne nie pozwalają jeszcze określić dokładnego wyglądu ukrytych obiektów, jednak zdaniem badaczy oba kurhany mogą należeć do niezwykle rzadkiej grupy grobowców typu Passy, budowanych w środkowym neolicie około połowy V tysiąclecia p.n.e. Podobne obiekty odkrywano wcześniej od Normandii po środkową Francję, a w wielu z nich pod długimi ziemnymi nasypami znajdowały się stojące kamienie oraz rozbudowane konstrukcje grobowe.
Wyniki wskazują na konstrukcje, które mogą być podobne do monumentów typu Passy, skrywających surowo obrobione i antropomorficzne stojące kamienie oraz inne niezidentyfikowane struktury
I choć wyniki badań geofizycznych znacząco poszerzyły wiedzę o wnętrzu kurhanów, naukowcy podkreślają, że nie stanowią jeszcze ostatecznego dowodu na obecność kamiennych figur. Dlatego kolejnym etapem mają być bardziej szczegółowe badania geofizyczne, a w przyszłości również wykopaliska archeologiczne. Dopiero one pozwolą sprawdzić, czy pod ziemią rzeczywiście kryją się antropomorficzne monumenty oraz wyjaśnić funkcję jednych z najbardziej zagadkowych neolitycznych kurhanów w Bretanii.
