Stanowisko położone w pobliżu Søften, około 10 kilometrów od dzisiejszego Aarhus, zajmuje co najmniej 100 tysięcy metrów kwadratowych. Wykopaliska prowadzone przez Muzeum Moesgaard wskazują, że nie była to przypadkowa zbieranina domostw, lecz przestrzeń zaprojektowana z myślą o konkretnej produkcji, a mianowicie rzemiośle tekstylnym.
82 ziemianki i przemysł lniarski Wikingów
Archeolodzy odkryli aż 82 półziemianki, czyli niewielkie zagłębione budynki, które w epoce wikingów często pełniły funkcję warsztatów. W ich wnętrzach znaleziono liczne przęśliki i ciężarki tkackie, jednoznacznie wskazujące na masową produkcję tkanin. Szczególnie interesujące jest miejsce, w którym przygotowywano len przed dalszą obróbką. To właśnie tam surowiec przechodził pierwsze etapy przetwarzania, zanim zamieniano go w gotową tkaninę.
Produkcja pod kontrolą
Układ stanowiska sugeruje wyraźny podział pracy. Poszczególne strefy odpowiadały za różne etapy produkcji, od przygotowania surowców po finalne rzemiosło. W centrum znajdował się jednak jeden, wyraźnie odizolowany budynek. Archeolodzy przypuszczają, że mógł tam mieszkać zarządca całego kompleksu, którego rolą było nadzorowanie pracy, kontrola dostaw surowców oraz organizacja codziennej działalności osady. Jak podkreśla Liv Stidsing Reher-Langberg z Muzeum Moesgaard, tak jednoznacznie wyspecjalizowane stanowiska produkcyjne są w świecie wikińskim wyjątkowe.
Wśród znalezisk pojawiły się również srebrne monety, fragmenty srebra, szklane paciorki oraz ceramika. To dowód, że osada nie funkcjonowała w izolacji, ale była częścią rozbudowanej sieci handlowej. Badacze uważają, że wytwarzane tu tkaniny trafiały m.in. do Aros, wikińskiego ośrodka handlowego, który z czasem przekształcił się w dzisiejsze Aarhus. W epoce Wikingów był to jeden z kluczowych punktów wymiany handlowej w regionie i brama do szlaków północnej Europy.
Zobacz również:
Nowe odkrycie nie jest odosobnione. Zaledwie cztery kilometry dalej archeolodzy natrafili wcześniej na elitarną posiadłość w Lisbjerg, powiązaną z Aros. W 2024 roku w pobliskim Elsted znaleziono także skarb srebrny z epoki wikingów. Wszystkie te znaleziska wskazują na istnienie rozbudowanego zaplecza produkcyjnego, które wspierało rozwój wczesnego miasta handlowego.
Wykopaliska rozpoczęte w sierpniu 2025 roku obejmują ponad 60 tysięcy metrów kwadratowych, a wcześniejsze badania z 2008 i 2013 roku pokazały, że cały kompleks może być jeszcze większy. Naukowcy prowadzą obecnie analizy datowania radiowęglowego oraz badania pyłków roślinnych. Mają one pomóc określić dokładny wiek osady i potwierdzić, jakie rośliny były tam przetwarzane.
