"Zaginione miasto" odkryte w Zachodniopomorskiem. Archeolodzy wyjaśniają
Archeolodzy z Fundacji Relicta odkryli w pobliżu miejscowości Zagrody w woj. zachodniopomorskim ślady "zaginionego miasta" - średniowiecznego Stolzenberg. Wkrótce po założeniu miasto opuszczono, a przyczyny tej decyzji pozostają nieznane. Dalsze badania mogą pomóc lepiej poznać historię Stolzenberg.
Odkrycie w woj. zachodniopomorskim. Dawne miasto Stolzenberg
W Polsce doszło do kolejnego niesamowitego odkrycia. Badacze zlokalizowali w woj. zachodniopomorskim ślady miasta, które lata temu przestało istnieć.
Miasto Stolzenberg, założone w XIII/XIV wieku, opustoszało nagle w niewyjaśnionych okolicznościach. W XIX-wiecznych niemieckich opracowaniach wskazywano, że w rejonie Sławoborza miały przetrwać relikty tego wymarłego miasta - w tym jego fortyfikacje.
Teraz archeolodzy z Fundacji Relicta zlokalizowali ślady miasta Stolzenberg w pobliżu miejscowości Zagrody w gminie Sławoborze.
Polacy zlokalizowali ślady średniowiecznego miasta
Badania prowadzone w latach 2020-2021 potwierdziły, że w lasach koło wsi Zagrody pod Sławoborzem zachowały się relikty średniowiecznego miasta, z licznymi metalowymi zabytkami (narzędzia, okucia, monety) datowanymi od XIII do XV wieku. Analizy geofizyczne i LiDAR z 2025 r. jednoznacznie potwierdziły, że dawniej istniało tu miasto, a nowe badania pozwoliły poznać jego układ urbanistyczny. Ślady dawnego miasta leżą na zalesionym terenie, widać obwałowania i fosę, która ma głębokość 5,5 m.
- Na obszarze około sześciu hektarów, otoczonym wałem i fosą, zarejestrowaliśmy ponad 1,5 tys. anomalii, czyli nietypowych form terenowych, sugerujących obecność ukrytych po ziemią struktur, np. dawnych budynków. Odwierty potwierdziły obecność takich nawarstwień, przekraczających dwa metry głębokości. Część z nich tworzy regularny układ charakterystyczny dla miast lokowanych na prawie niemieckim. W centralnej części widoczny jest prawdopodobny rynek, otoczony działkami mieszczańskimi, z których tylko część została zabudowana oraz przebieg głównej ulicy prowadzącej do bramy miejskiej - opisał PAP Piotr Wroniecki, archeolog z Fundacji Relicta.
Czemu Stolzenberg opustoszał? To nie koniec badań w gminie Sławoborze
Kto mieszkał w Stolzeberg i dlaczego miasto opustoszało? Badacze nie potrafią jednoznacznie odpowiedzieć na te pytania. "Zwykle nie tylko jeden czynnik decyduje o zaniku miasta czy jego degradacji do roli wsi, lub o przeniesieniu w nowe miejsce", mówią. Przyczyny mogły obejmować czynniki naturalne, ekonomiczne lub militarne.
W kolejnych sezonach planowane są dalsze prace nieinwazyjne i sondażowe. Mogą one pomóc ustalić dokładną datę lokacji, okoliczności wyludnienia. Istotne jest to, by zidentyfikować lokalizację kościoła i cmentarza, wzmiankowanych po raz pierwszy w 1291 roku.
- Chcemy zainteresować naszych partnerów, czyli Nadleśnictwo Świdwin i Gminę Sławoborze, partycypacją w kosztach badań tego unikatowego obiektu - zaznaczył w rozmowie z PAP Marcin Krzepkowski z Fundacji Relicta.
