Zmień te ustawienia routera Wi-Fi, by mieć szybszy internet

To jedno z najczęstszych źródeł wolnego działania internetu, czyli "korki" na naszym łączu. Jest bowiem tak, że większość routerów pozostaje na automatycznym lub domyślnym kanale Wi-Fi, który jest współdzielony z sąsiadami. A to może powodować, że nawet szybkie połączenia będą powolne. W sieciach 2,4 GHz najlepsze są zazwyczaj kanały 1, 6 i 11, ponieważ nie nakładają się i jednocześnie redukują zakłócenia w zatłoczonych obszarach.

Jak zmienić kanał Wi-Fi? Można łatwo to zrobić, logując się do panelu routera w przeglądarce internetowej. Wystarczy wpisać nasz adres IP (np. 192.168.1.1) i przejść do ustawień sieci bezprzewodowej (Wireless/Wi-Fi). Następnie należy wyłączyć tryb automatycznego wyboru kanału i ręcznie wybrać najmniej obciążony kanał. Powtórzmy, dla pasma 2.4 GHz najlepiej wybrać 1,6 lub 11.

Jedno z najważniejszych ustawień routera to tryb bezpieczeństwa. Nowoczesny standard domowych sieci Wi-Fi, który oferuje silną ochronę przed przejmowaniem haseł i przechwytywaniem danych to WPA3. Jeśli jest dostępny, idealnie sprawdza się protokół WPA3‑Personal.

Aby włączyć zabezpieczenie WPA3 należy zalogować się do ustawień routera, identycznie jak podczas zmieniania kanału Wi-Fi. Tam należy przejść do ustawień sieci bezprzewodowej i w sekcji zabezpieczeń wybrać opcję WPA3-Personal (lub tryb mieszany WPA2/WPA3, jeśli opcja Personal nie występuje). Dzięki tej prostej zmianie sieć staje się trudniejsza do złamania, a co ważne nie ma to żadnego wpływu na prędkość sprzętu.

Oprogramowanie routera, jak każde z resztą, otrzymuje aktualizacje w celu usunięcia błędów i luk w zabezpieczeniach. Jeśli jest nieaktualne, może pozostawiać luki w zabezpieczeniach i ograniczać stabilność lub wydajność sieci.

Warto więc zadbać o to, aby mieć włączone automatyczne aktualizacje oprogramowania routera. Większość urządzeń zawiera sekcję aktualizacji oprogramowania układowego lub systemu w menu administratora. Dzięki temu router będzie stale otrzymywał poprawki zabezpieczeń bez konieczności ręcznego ich wprowadzania.

Być może dla wielu osób skrót QoS jest mało znany, ale warto go poznać. Quality of Service, czyli dosłownie jakość usług, to zestaw mechanizmów w sieciach komputerowych, który zarządza ruchem i nadaje priorytety wybranym pakietom danych. Mówiąc prościej, ustawienie routera QoS decyduje o tym, jaki ruch ma być priorytetowy, gdy przepustowość jest ograniczona.

Bez dostrojenia QoS, duże pliki do pobrania lub kopie zapasowe w chmurze mogą łatwo zablokować połączenie i powodować opóźnienia w grach online, rozmowach wideo i streamingu. Z włączonym QoS router może faworyzować działania w czasie rzeczywistym, zapewniając płynność nawet przy dużym obciążeniu sieci.

Konfiguracja zazwyczaj polega na oznaczeniu określonych urządzeń lub typów ruchu jako priorytetowych. Użytkownicy mogą nadać priorytet komputerowi do gier, konsoli lub laptopowi służbowemu wybrać konkretne kategorie, aby uzyskać pierwszeństwo przed zadaniami wykonywanymi w tle.

Kolejne działania, które pozwolą zrównoważyć prędkość i zasięg, to wybór pasma i szerokość kanału. Z założenia pasmo 2,4 GHz oferuje większy zasięg, ale powoduje większe zakłócenia. Z kolei pasmo 5 GHz zapewnia wyższe prędkości na krótszych dystansach. Jak wykorzystać te informacje w praktyce?

Dzięki wykorzystaniu oddzielnych identyfikatorów SSID dla każdego pasma możemy podłączać urządzenia o dużej przepustowości, takie jak laptopy i dekodery strumieniowe, do pasma 5 GHz. Z kolei inteligentne wtyczki warto pozostawić na paśmie 2,4 GHz.

Warto jeszcze zwrócić uwagę na szerokość kanału. Mniejsze szerokości jak 20 MHz w paśmie 2,4 GHz zmniejszają nakładanie się z sąsiednimi pasmami, co poprawia pracę w "gęstych" środowiskach. Większe szerokości pasma, takie jak 40 MHz lub 80 MHz w paśmie 5 GHz mogą zapewnić wyższą przepustowość tam, gdzie jest wystarczająco dużo wolnego pasma. Dostosowanie tych ustawień routera pomaga poprawić działanie Wi-Fi.

Oprócz zabezpieczeń WPA3, jest kilka prostych ustawień routera, które mają duży wpływ na bezpieczeństwo. Zmiana domyślnej nazwy użytkownika i hasła administratora są niezbędne, ponieważ domyślne hasła są powszechnie znane. Użycie silnego, innego niż klucz Wi-Fi, utrudnia atakującym przejęcie kontroli nad routerem. Warto również wyłączyć funkcję WPS. Choć opcja ta pozwala na szybkie łączenie urządzeń bez wpisywania hasła, jest podatna na ataki hakerskie.

Najlepsza praktyka w zakresie cyberbezpieczeństwa to utworzenie sieci dla gości i urządzeń IoT. Dzięki temu powstaje niejako osobna przestrzeń, która nie naraża urządzeń. A to sprawia, że główne systemy pozostają bardziej odizolowane od potencjalnych problemów.

Są także zaawansowane ustawienia routera, którymi warto się przyjrzeć. To między innymi dostosowanie czasu dzierżawy DHCP (ang. DHCP Lease Time). To pozwala określić, jak długo urządzenie może korzystać z przypisanego adresu IP, zanim będzie musiało go odnowić. Odpowiednia konfiguracja tego parametru optymalizuje działanie sieci.

Pomocna może okazać się także wbudowana zapora sieciowa, która powinna pozostać włączona, blokując domyślnie niechciane połączenia przychodzące. Jest także UPnP, czyli protokół, który pozwala urządzeniom domowym (komputery, konsole, telewizory) na automatyczne wykrywanie się i otwieranie portów na routerze. Zapewnia bezproblemową łączność online, ale stwarza poważne ryzyko bezpieczeństwa.

Zobacz również:

---

Internet

Test internetu. Dlaczego Wi-Fi działa wolniej niż kabel?

Agnieszka Boreczek