Spis treści:
- 12 sierpnia zaćmienie Słońca. O której godzinie początek i koniec zjawiska?
- Jak bezpiecznie obserwować zaćmienie Słońca?
- Gdzie najlepiej obserwować sierpniowe zaćmienia Słońca?
12 sierpnia zaćmienie Słońca. O której godzinie początek i koniec zjawiska?
Częściowe zaćmienie Słońca rozpocznie się w Polsce między godziną 19:10 a 19:18. W Gdańsku pierwszy kontakt z tarczą Księżyca nastąpi około 19:11, w Szczecinie o 19:13, w Warszawie o 19:14, w Poznaniu o 19:15, we Wrocławiu o 19:17, a w Krakowie o 19:18. Największa faza zjawiska przypadnie między 20:02 a 20:09, choć w południowo-wschodniej Polsce nastąpi nieco wcześniej. W Krakowie maksimum będzie widoczne około 19:56, natomiast we Wrocławiu około 20:09, tuż przed zachodem Słońca.
Zobacz również:
Zupełnie inaczej będzie wyglądać sytuacja w krajach leżących na trasie pasa całkowitego zaćmienia. Wielu Polaków mieszkających za granicą, a także turyści i miłośnicy astronomii planują wyjazdy przede wszystkim do Hiszpanii i na Islandię, ponieważ właśnie tam Księżyc całkowicie zasłoni tarczę Słońca. Pas całkowitości przebiegnie przez zachodnią Islandię, północną i wschodnią Hiszpanię i niewielki fragment północno-wschodniej Portugalii. To pierwsze całkowite zaćmienie Słońca widoczne w Europie od 1999 roku, dlatego zainteresowanie obserwacjami jest wyjątkowo duże.
W zachodniej Islandii całkowita faza rozpocznie się około godziny 17:48 czasu lokalnego i będzie widoczna między innymi w Reykjavíku oraz na zachodnim wybrzeżu wyspy. Jeszcze lepsze warunki zapowiadają się w Hiszpanii, gdzie pas całkowitości obejmie między innymi León, Burgos, Bilbao, Saragossę, Valladolid, Santander, Palmę na Majorce oraz okolice Walencji.
W León maksimum zaćmienia przypadnie około godziny 20:29, natomiast w Walencji około 20:32 czasu lokalnego. Najdłuższa faza całkowita na całej trasie cienia potrwa około 2 minut i 18 sekund, jednak nawet w tych miejscach powodzenie obserwacji będzie zależało od pogody i dobrze odsłoniętego zachodniego horyzontu.
Zobacz również:
Jak bezpiecznie obserwować zaćmienie Słońca?
W naszym kraju Księżyc nie zasłoni całkowicie tarczy Słońca, co nie oznacza, że zjawisko można bezpiecznie podziwiać gołym okiem. Ochronę wzroku przed negatywnym wpływem promieni zapewniają m.in. certyfikowane okulary lub wizjery z filtrem spełniającym normę ISO 12312-2. Przed rozpoczęciem obserwacji warto sprawdzić, czy filtr nie jest porysowany, pęknięty lub uszkodzony, ponieważ nawet niewielkie rozdarcie może obniżyć jego skuteczność.
Zobacz również:
Do obserwacji nie nadają się zwykłe okulary przeciwsłoneczne ani przyciemniane szyby, które nie zatrzymują szkodliwego promieniowania ultrafioletowego i podczerwonego. Osoby, które nie dysponują odpowiednim filtrem, mogą wybrać metodę pośrednią, na przykład prosty projektor otworkowy wyświetlający obraz Słońca na kartce lub innej jasnej powierzchni. Dzięki temu przebieg zaćmienia można śledzić bez ryzyka uszkodzenia wzroku. Jest to rozwiązanie szczególnie przydatne podczas wspólnych obserwacji z dziećmi lub większą grupą osób.
Największą ostrożność należy zachować podczas korzystania z teleskopów, lornetek i aparatów fotograficznych z teleobiektywami. Filtr słoneczny powinien być zamocowany przed obiektywem urządzenia, zanim światło zostanie skupione przez układ optyczny, ponieważ tylko wtedy skutecznie chroni wzrok i sprzęt. Nie wolno kierować niezabezpieczonej lornetki ani teleskopu w stronę Słońca, nawet jeśli obserwator ma na sobie okulary do zaćmień, gdyż skoncentrowane promieniowanie prowadzi do podrażnienia, a nawet trwałych uszkodzeń narządu wzroku.
Zobacz również:
Gdzie najlepiej obserwować sierpniowe zaćmienia Słońca?
Najlepsze warunki do obserwacji zaćmienia będą panować w zachodniej i północno-zachodniej Polsce, gdzie Księżyc przesłoni największą część tarczy Słońca. We Wrocławiu zakrycie osiągnie około 84,8 proc., w Szczecinie i Poznaniu blisko 84 proc., w Gdańsku około 82,5 proc., a w Warszawie niespełna 82 proc. Dla porównania w Krakowie widoczna będzie znacznie płytsza faza, wynosząca około 64 proc. tarczy. Największe szanse na efektowne obserwacje będą mieli mieszkańcy i turyści przebywający w okolicach Szczecina, Świnoujścia, Gorzowa Wielkopolskiego, Zielonej Góry, Poznania, Wrocławia czy Jeleniej Góry.
Zobacz również:
Równie ważne, jak miejsce na mapie, okaże się odpowiednie stanowisko obserwacyjne. Maksimum zaćmienia nastąpi tuż przed zachodem Słońca, dlatego nasza gwiazda będzie znajdowała się bardzo nisko nad horyzontem. Pas drzew, budynki, wzgórza czy niewielkie wzniesienie terenu mogą całkowicie zasłonić widok w najciekawszym momencie.
Najlepiej wybrać punkt z szerokim widokiem na zachodni lub północno-zachodni horyzont. Dobre warunki zapewniają nadmorskie plaże, brzegi dużych jezior, wały nadrzeczne, rozległe pola uprawne oraz ogólnodostępne punkty widokowe pozbawione wysokiej zabudowy. W terenach górskich warto wcześniej sprawdzić, czy pobliskie grzbiety nie zasłonią zachodzącego Słońca, ponieważ nawet niewielka przeszkoda może skrócić obserwację o kilkanaście minut.
