Ponad rok czekali na ten moment naukowcy realizujący eksperyment Stability of Drugs w ramach polskiej misji kosmicznej IGNIS. Po 14 miesiącach spędzonych na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej próbki polimerowych nośników leków właśnie wróciły na Ziemię. Teraz rozpocznie się etap, który może przynieść odpowiedź na pytanie ważne dla przyszłych załogowych wypraw kosmicznych.
Kosmiczny test dla leków
Próbki wróciły na Ziemię w kapsule Cargo Dragon. Obecnie znajdują się w magazynie w Stanach Zjednoczonych, skąd mają zostać wysłane do Polski. W ciągu najbliższych dni trafią do Centrum Materiałów Polimerowych i Węglowych PAN w Zabrzu.
Eksperyment ma na celu sprawdzenie, jak warunki panujące na orbicie, w tym promieniowanie kosmiczne, wpływają na polimerowe nośniki leków. Prostszymi słowami mówiąc, to biodegradowalne materiały pełniące rolę swoistych osłon dla substancji leczniczych. Jeśli okaże się, że skutecznie chronią leki przed degradacją przez długi czas, mogą znaleźć zastosowanie podczas przyszłych misji kosmicznych w apteczce astronauty.
Ponad dwa tysiące analiz w laboratorium
Dla nas przyjemnie było śledzić misję polskiego astronauty, ale dla zespołu badawczego najważniejsza część projektu zaczyna się dopiero teraz. Naukowcy planują przeprowadzenie ponad dwóch tysięcy analiz i porównać próbki przebywające na orbicie z identycznymi materiałami przechowywanymi przez cały ten czas w laboratorium na Ziemi.
Zobacz również:
Kierownik projektu, dr inż. Jakub Włodarczyk w rozmowie z Polską Agencją Prasową podkreśla, że trudno przewidzieć rezultaty badań. Paradoksalnie najlepszym wynikiem byłby brak wyraźnych zmian. Oznaczałoby to, że zastosowane polimery zachowują stabilność nawet po wielu miesiącach w przestrzeni kosmicznej, a przechowywane w nich leki nie tracą swoich właściwości.
Moim zdaniem lepiej, żeby tych różnic jeszcze nie było widać. To by pokazało, że polimery są na tyle stabilne, że można je długo przechowywać, a nośniki nie tracą na swojej jakości. Według mojej wiedzy robimy taki eksperyment na tego typu materiałach jako pierwsi na świecie, więc możemy się spodziewać wszystkiego.
Pierwszy taki eksperyment na świecie
Badacze sprawdzają sześć różnych grup leków, reprezentujących odmienne właściwości fizykochemiczne. Wśród nich znajdują się między innymi antybiotyk, steryd, lek przeciwdepresyjny, przeciwlękowy oraz niesteroidowy lek przeciwzapalny. Do badań wysłano także same matryce polimerowe oraz próbki leków bez dodatkowych osłon.
To dopiero początek wieloletniego projektu. Na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej pozostają jeszcze kolejne zestawy próbek, które wrócą na Ziemię za rok i za dwa lata. Wstępnych wyników obecnych analiz naukowcy spodziewają się we wrześniu, natomiast pełne dane mają być gotowe dopiero na przełomie 2028 i 2029 roku.
Co wiesz o ISS?
