Polski samolot EM-11 Orka i przełomowa rekonstrukcja. Zobacz efekt prac
W Muzeum Lotnictwa Polskiego znalazł się niezwykły eksponat. To polski samolot EM-11 "Orka", który przeszedł wyjątkową rekonstrukcję, m.in. dzięki wykorzystaniu technologii przemysłowego druku 3D. "Jest to jeden z pierwszych w Polsce przypadków zastosowania druku 3D na taką skalę w renowacji zabytku lotniczego" - zaznacza muzeum.

EM-11 "Orka" i unikatowe zastosowanie druku 3D
EM-11 "Orka" to czteromiejscowy samolot dyspozycyjny zaprojektowany przez Edwarda Margańskiego w firmie lotniczej Margański & Mysłowski. "To maszyna, która na początku XXI wieku wyznaczała nowe standardy w lotnictwie", podaje Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.
Prototyp został przekazany tej instytucji w 2022 roku. Choć jego ogólny stan zachowania był dobry, to brakowało silników oraz śmigieł.
- Rekonstrukcja śmigieł była kluczowa dla przywrócenia maszynie kompletnego wyglądu. Tradycyjne metody okazały się nieefektywne ze względu na złożoność i wysokie koszty produkcji. W związku z tym muzeum podjęło decyzję o zastosowaniu nowatorskiego rozwiązania - przemysłowego druku 3D. Do współpracy zaproszono firmę Fibometry, która od lat zajmuje się wdrażaniem profesjonalnego druku 3D w aplikacjach przemysłowych. Dzięki wykorzystaniu tej technologii możliwe było wierne i precyzyjne odwzorowanie oryginalnych śmigieł, co stanowi unikatowe w skali kraju zastosowanie druku 3D w renowacji zabytków techniki lotniczej - informuje muzeum.
Wyjątkowa inicjatywa Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
EM-11 "Orka" po raz pierwszy został oblatany w 2003 roku - i od początku budził podziw m.in. z powodu konstrukcji przypominającej opływowe ciało orki. Maszynę wyróżniono dwiema nagrodami w konkursie Dobry Wzór 2006 - nagrodą specjalną Ministra Gospodarki dla najlepszego produktu zaprojektowanego przez polskiego projektanta i wyprodukowanego przez polskiego przedsiębiorcę oraz nagrodą za szczególne walory wzornicze.
- Maszyna łączyła cechy lotnicze z rozwiązaniami znanymi z motoryzacji - wygodne, "samochodowe" wejście do kabiny oraz przemyślaną organizację przestrzeni dla załogi i pasażerów - podaje Muzeum Lotnictwa Polskiego. - Szczególnie charakterystyczny jest układ dwóch silników ze śmigłami pchającymi, umieszczonych tak, aby wyeliminować obecność wirujących śmigieł w strefie wejścia, co zwiększa bezpieczeństwo i komfort użytkowania. Jednocześnie "Orka" była projektowana jako platforma wielozadaniowa - od samolotu dyspozycyjnego po maszynę patrolową - co w połączeniu z nowoczesną aerodynamiką, kompozytową konstrukcją i ambitnymi planami rozwojowymi czyni ją jedną z najbardziej oryginalnych i perspektywicznych polskich konstrukcji lotniczych początku XXI wieku.

"Orka" w krakowskim muzeum. Zobacz wyjątkowy samolot na wystawie
Projekt rekonstrukcji "Orki" zrealizowany we współpracy z polską marką Fibometry (New Era Materials) pozwolił na odtworzenie śmigieł na podstawie materiałów ikonograficznych oraz pomiarów cyfrowych. Przygotowano modele 3D, a następnie wykonano wydruk ze wzmocnionego kompozytu polimerowego. "Metoda ta pozwoliła na wierne odwzorowanie geometrii i detali oryginału, gwarantując wysoką dokładność rekonstrukcji" - zaznacza muzeum.
Jest to jeden z pierwszych w Polsce przypadków zastosowania tej technologii na taką skalę w procesie renowacji zabytku lotniczego
Pracownicy krakowskiego muzeum, korzystając z możliwości nowoczesnych technologii, wyznaczają nowy kierunek w odbudowie i ochronie zabytków lotniczych.
Wyjątkowy samolot można zobaczyć na żywo w Krakowie. Odrestaurowany EM-11 "Orka" od sierpnia 2025 roku udostępniony jest na wystawie "Z wiatrem i pod wiatr - lotnictwo cywilne" w Muzeum Lotnictwa Polskiego przy al. Jana Pawła II 39. Wstęp jest możliwy od wtorku do niedzieli w godzinach 9:00-17:00. Bilet normalny kosztuje 30 zł, a ulgowy 18 zł. Szczegóły na temat pozostałych wejściówek i zwiedzania można znaleźć na stronie placówki.














