Niedobory witaminy D w lecie. Dlaczego słońce nie zawsze wystarcza?

W skrócie

Badanie przeprowadzone przez naukowców z Newcastle University wykazało, że nawet w miesiącach letnich poziom witaminy D u wielu osób nie wzrósł do pożądanych wartości.
Niedobory witaminy D dotyczyły ponad połowy badanych seniorów oraz 72 proc. osób o ciemniejszej karnacji, mimo że okres obserwacji obejmował pełnię słonecznego lata.
Skuteczność produkcji witaminy D obniżają wiek, ilość melaniny w skórze, szerokość geograficzna oraz styl życia, co sprawia, że samo słońce często nie wystarcza.
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

Dłuższe dni, więcej czasu na świeżym powietrzu i promienie słoneczne. Wprost idealne warunki do tego, żeby naturalnie podładować poziom witaminy D? Najnowsze badanie z Wielkiej Brytanii sugeruje, że rzeczywistość może nie być tak optymistyczna. Okazuje się, że nawet w najjaśniejszych miesiącach roku poziom tej ważnej witaminy u wielu osób wcale wyraźnie nie wzrasta.

Niedostateczny poziom witaminy D

Badacze z Newcastle University przebadali 299 dorosłych osób między grudniem 2024 a sierpniem 2025. Wykorzystali prosty test krwi z nakłucia palca. W badanej grupie znaleźli się seniorzy powyżej 65. roku życia oraz osoby dorosłe o ciemniejszej karnacji. Wyniki, opublikowane w European Journal of Clinical Nutrition, pokazały, że niedostateczny poziom witaminy D utrzymywał się u większości uczestników mimo nadejścia wiosny i lata.

U osób starszych ponad połowa miała stężenie poniżej zalecanego poziomu. W grupie osób o ciemniejszej skórze odsetek ten przekroczył 72 proc. Co istotne, wartości te praktycznie nie poprawiły się wraz z większą liczbą słonecznych dni.

Najbardziej uderzające w tych wynikach jest to, że poziom witaminy D nie wzrósł nawet w miesiącach letnich, kiedy zwykle oczekiwalibyśmy jego odbudowy
powiedział badacz żywienia prof. Bernard Corfe z Newcastle University.

Dlaczego samo słońce może nie wystarczyć?

Witamina D pomaga organizmowi przyswajać wapń, dzięki czemu odgrywa ważną rolę w utrzymaniu zdrowych kości. Wspiera również pracę mięśni i układu odpornościowego. Organizm potrafi ją wytwarzać samodzielnie pod wpływem promieniowania UVB, jednak, jak wskazują autorzy, nie u wszystkich proces ten przebiega równie skutecznie.

Wpływa na to przede wszystkim wiek, ponieważ z upływem lat skóra słabiej produkuje witaminę D. Znaczenie ma również ilość melaniny, czyli naturalnego barwnika skóry. Chroni ona przed promieniowaniem UV, ale jednocześnie ogranicza produkcję witaminy D. Nie bez znaczenia pozostaje także szerokość geograficzna. Północna Anglia, gdzie przeprowadzono badanie, przez większą część roku otrzymuje stosunkowo mało promieniowania UVB.

Wnioski także dla Polaków

Autorzy podkreślają, że wyniki dotyczą osób, które już na początku badania miały niski poziom witaminy D i nie przyjmowały suplementów. Nie oznacza to więc, że podobny problem dotyczy całej populacji. Ich zdaniem badanie pokazuje jednak, że nie powinniśmy zakładać, iż kilka miesięcy spędzonych na słońcu automatycznie rozwiąże problem niedoboru.

Przesłanie jest proste, ale ważne. Jeśli należysz do grupy podwyższonego ryzyka, nie możesz zakładać, że spędzanie większej ilości czasu na zewnątrz latem rozwiąże ten problem.
Podkreślił prof. Bernard Corfe

Czy badania są przełomowe? Wielu polskich lekarzy zapewne powiedziałoby, że nie. Raczej potwierdzają aktualną wiedzę. Wielokrotnie podkreśla się, że nawet latem ilość słońca może być niewystarczająca i konieczna może być nawet całoroczna suplementacja. Wszystko zależy od stopnia stylu życia (wiele osób spędza dużo czasu w biurach, gdzie ekspozycja na promienie słoneczne jest ograniczona) czy stosowania kremów z filtrem, które ograniczają syntezę witaminy nawet ponad 90 proc.
Dlatego samo letnie słońce również nie zawsze musi wystarczyć do odbudowy odpowiedniego poziomu witaminy D.

Źródło: ScienceAlert
Publikacja: Goddard, A., Watson, A., Tilbury, R. et al. Circannual prevalence of vitamin D insufficiency in older and minoritized ethnic adults in Northern Britain: screening outcomes from a clinical trial (ISRCTN13778806). Eur J Clin Nutr (2026). https://doi.org/10.1038/s41430-026-01760-z