Największe tego typu badanie. Sprawdzą wpływ ograniczenia mediów społecznościowych u dzieci
Dostęp dzieci do mediów społecznościowych staje się jednym z najgorętszych tematów debaty publicznej. Po tym, jak Australia jako pierwszy kraj wprowadziła zakaz korzystania z social mediów dla osób poniżej 16. roku życia, presja na podobne działania rośnie również w Europie. W Wielkiej Brytanii naukowcy postanowili jednak najpierw sprawdzić, co faktycznie się dzieje z dziećmi, gdy ograniczy się im czas spędzany w sieci.
Zespół badaczy z Uniwersytetu w Cambridge zapowiedział przeprowadzenie pierwszego na świecie eksperymentu na taką skalę, który ma ocenić wpływ ograniczenia mediów społecznościowych na zdrowe dzieci jako całą populację. Projekt, nazwany IRL trial, obejmie około 4000 uczniów z 30 szkół średnich w Bradford w północnej Anglii.
Badaniem objęci zostaną uczniowie w wieku 12-15 lat. Na początku wszyscy wypełnią szczegółowe ankiety dotyczące zdrowia psychicznego, snu, relacji z rówieśnikami oraz samopoczucia. Następnie na ich głównych urządzeniach zostanie zainstalowana specjalna aplikacja badawcza.
Godzina dziennie i cyfrowa cisza nocna
Kluczowym elementem eksperymentu będzie losowy podział całych roczników w szkołach na dwie grupy. W jednej aplikacja jedynie zarejestruje korzystanie z social mediów. W drugiej realnie ograniczy dostęp do takich platform jak TikTok, Instagram, Facebook, X, YouTube, Reddit czy Snapchat do jednej godziny dziennie oraz wprowadzi nocną blokadę od 21:00 do 7:00.
Co istotne, ograniczenia obejmą całe grupy rówieśnicze, a nie pojedyncze osoby. Zdaniem badaczy odebranie dostępu jednej osobie mogłoby przynieść zupełnie inne skutki niż czasowe "odłączenie" całej paczki znajomych. Aplikacje do komunikacji, takie jak WhatsApp, pozostaną jednak dostępne, by nie zaburzać kontaktu z rodziną.
Politycy nie chcą czekać
Badanie ruszy pilotażowo wiosną, a pełna faza startuje jesienią. Pierwszych wyników naukowcy spodziewają się latem 2027 roku. Tymczasem brytyjscy politycy nie zamierzają czekać. W Izbie Lordów trwa debata nad poprawką wprowadzającą całkowity zakaz korzystania z social mediów przez dzieci. Poparcie dla niej deklarują politycy różnych partii, a kilkudziesięciu posłów wezwało już premiera do szybkich działań.
Naukowcy podkreślają, że eksperyment ma swoje ograniczenia, bo dzieci mogą korzystać z cudzych urządzeń lub zrezygnować z udziału. Mimo to badanie może dostarczyć bezcennych danych. Głównym celem jest analiza poziomu lęku i depresji, ale badacze przyjrzą się też jakości snu, skali cyberprzemocy, relacjom społecznym i temu, jak młodzi ludzie porównują się z innymi.
Wyniki mogą mieć znaczenie nie tylko dla Wielkiej Brytanii, ale też dla krajów na całym świecie. Czy ograniczenie social mediów faktycznie poprawia dobrostan dzieci, czy to tylko populistyczne działania? Wkrótce powinniśmy poznać naukową odpowiedź na to pytanie.
