Szkarlatyna w Ameryce przed Kolumbem? Przełomowe odkrycie w mumii
Szkarlatyna mogła występować w obu Amerykach na długo przed przybyciem Europejczyków, a przynajmniej tak wynika z przełomowego odkrycia międzynarodowego zespołu naukowców. Badacze po raz pierwszy zidentyfikowali bakterię Streptococcus pyogenes w prekolumbijskiej mumii z Boliwii, a następnie odtworzyli jej niemal kompletny genom.
Odkrycia dokonano podczas analizy naturalnie zmumifikowanych szczątków pochodzących z boliwijskiego Altiplano. Naukowcy, kierowani przez zespół z Eurac Research we Włoszech, początkowo nie poszukiwali konkretnego patogenu. Jak podkreślają, badania DNA dawnych szczątków obejmują zarówno materiał genetyczny człowieka, jak i obecnych w nim mikroorganizmów. To właśnie w trakcie takiej analizy natrafiono na ślady bakterii odpowiedzialnej za szkarlatynę.
Szkarlatyna w Ameryce przed Europejczykami
Jak czytamy w "Nature Communications", przebadany osobnik był młodym mężczyzną rdzennie amerykańskiego pochodzenia, żyjącym między 1283 a 1383 rokiem. W jego zębie zachowały się fragmenty DNA różnych bakterii, w tym Streptococcus pyogenes. Ze względu na znaczenie tej bakterii we współczesnej medycynie, naukowcy zdecydowali się na szczegółową analizę.
Do rekonstrukcji starożytnego genomu wykorzystano metodę tzw. składania de novo, pozwalającą odtworzyć materiał genetyczny bez korzystania z nowoczesnych wzorców. Dzięki temu badacze mogli uniknąć uprzedzeń wynikających z porównań do współczesnych szczepów i odkryć unikalne cechy dawnego patogenu.
Przełom w badaniach nad chorobami
Jak się okazało, starożytny szczep bakterii posiadał wiele genów odpowiedzialnych za wywoływanie choroby, choć nie wszystkie obecne w dzisiejszych wariantach. To oznacza, że już setki lat temu patogen był zdolny do infekowania ludzi.
Odkrycie rzuca nowe światło na historię szkarlatyny, która przez wieki była jedną z najgroźniejszych chorób zakaźnych, szczególnie wśród dzieci. Choć dziś jest stosunkowo łatwa do leczenia, bakteria może wywoływać również ciężkie i potencjalnie śmiertelne schorzenia.
Dodatkowe analizy wykazały, że bakteria ta była obecna także w innych populacjach w przeszłości - znaleziono jej ślady m.in. w Europie sprzed około 4000 lat oraz w szczątkach goryli z Afryki. Naukowcy szacują, że współczesne linie ewolucyjne tego patogenu zaczęły się różnicować około 5000 lat temu, w okresie, gdy ludzie zaczęli prowadzić bardziej osiadły tryb życia.
