Kiedy nad Bałtykiem jest najwięcej jodu? Wielki mit wakacji

Najwięcej jodu nad Bałtykiem występuje nie w konkretnym kurorcie czy miejscowości. Liczy się bowiem najbliższy pas morza, dlatego że największa koncentracja jodu jest nad brzegiem morza, w odległości do 300 metrów od linii brzegowej. Z tego wynika, że z punktu widzenia ekspozycji na jod najkorzystniejsze są miejsca położone tuż przy plaży, a nie dalej w głąb lądu.

Istotne znaczenie mają też warunki pogodowe i stan morza. Najwięcej jodu przedostaje się do powietrza wtedy, gdy wieją silne wiatry, a morskie fale rozbijają się o brzeg. Gdzie jest najwięcej jodu nad Bałtykiem? W praktyce najlepiej sprawdzają się otwarte, wietrzne odcinki wybrzeża, gdzie kontakt z aerozolem morskim jest największy. Dlatego najlepiej usiąść tam, gdzie wiatr zdmuchuje czapki i kapelusze z głów.

Warto też podkreślić, że Bałtyk jest opisywany jako morze, nad którym stężenie jodu jest szczególnie wysokie, a sam nadmorski jod bywa wskazywany jako jeden z walorów polskiego wybrzeża. W praktyce cała linia brzegowa Bałtyku jest bogata w jod. Wynika to z niskiej temperatury wody, co przekłada się na wolniejszy czas parowania wody. Przez to w atmosferze rozproszona jest mgiełka zawierająca cenny jod. Jeśli zależy nam na konkretnych miejscach warto odwiedzić Jastrzębią Górę, Krynicę Morską, Ustkę, Darłowo, Łebę czy Rewal. W tych niektóre kurorty usytuwoane są nawet 100 metrów od morza, nie trzeba więc nawet ruszać się z hotelu, by wdychać jod.

Przybliżona wartość jodu nad Bałtykiem w odległości ok. 300 m to około 0,75 do 2,53 mikrograma na mm3. Jest to wystarczająca ilość, aby podczas 45-minutowego wdychania wzbogacić organizm o wystarczającą ilość tego pierwiastka. Zalecana dzienna dawka jodu dla dorosłej osoby to 150 µg.

Wielkim mitem jest twierdzenie, że najwięcej jodu nad Bałtykiem jest w wakacje. Najwięcej jest go bowiem poza sezonem letnim, przede wszystkim jesienią, zimą i wczesną wiosną. Jest to związane z warunkami atmosferycznymi charakterystycznymi dla tych pór roku, częstszymi silnymi wiatrami oraz większym falowaniem morza. Właśnie wtedy do powietrza przedostaje się najwięcej morskiego aerozolu zawierającego związki jodu. Największe stężenie jodu notuje się podczas sztormowej pogody, gdy fale intensywnie rozbijają się o brzeg. A sztormy to domena pozawakacyjnego okresu.

Znaczenie ma również pora dnia. Wyższe stężenia jodu obserwuje się zwykle rano i wieczorem, kiedy powietrze jest chłodniejsze i bardziej wilgotne. W upalne, bezwietrzne dni letnie ilość jodu w powietrzu jest znacznie mniejsza, mimo że właśnie wtedy nad morzem przebywa najwięcej turystów. Oznacza to, że wakacyjny pobyt nad Bałtykiem nie zawsze zapewnia najlepsze warunki do korzystania z dobroczynnego działania morskiego aerozolu.

Najkorzystniejsze warunki występują więc na przełomie jesieni i zimy oraz zimy i wiosny, szczególnie podczas wietrznej pogody. Specjaliści wskazują, że dla osób chcących wykorzystać naturalne właściwości jodu zawartego w morskim powietrzu najlepszym terminem wyjazdu nad Bałtyk są miesiące od października do kwietnia, kiedy warunki sprzyjają jego najwyższemu stężeniu.