Przeciwciało 04_A06 w laboratoryjnych testach okazało się neutralizować 98,5 proc. z ponad 300 szczepów wirusa. Kiedy podano je zakażonym myszom z upodobnionym do ludzkiego układem odpornościowym, ilość wirusa spadła niewykrywalnego poziomu. Co więcej, zmiana ta była stała.
Naukowcy podkreślają, że większość przeciwciał powoduje tylko tymczasową redukcję ilości HIV w organizmie.
Odkryliśmy przeciwciało, które wykazuje nie tylko wyjątkowo szeroką aktywność, ale też pokonuje typowe mechanizmy oporności wirusa. To może otworzyć obiecujące podejście do przyszłych zastosowań klinicznych przeciwciał przeciw HIV.
Zidentyfikowanie skutecznego przeciwciała przeciw HIV jest trudnym wyzwaniem, ponieważ wirus nieustannie się zmienia. W efekcie wiele przeciwciał potrafi blokować jedynie niektóre warianty wirusa.
W obecnym badaniu naukowcy przeanalizowali próbki krwi wyjątkowych osób: takich, których układ odpornościowy szczególnie skutecznie zwalcza HIV. Z ponad 5 tys. pojedynczych limfocytów B wytworzono ponad 800 przeciwciał i przetestowano ich skuteczność.
Analiza struktury niezwykłej cząsteczki ujawniła jej istotną cechę - przeciwciało ma niezwykle długi łańcuch aminokwasowy, który dociera do obszarów wirusa, które często trudno dosięgnąć. Obszary te są silnie konserwowane i prawdopodobnie trudno je wirusowi zmienić bez utraty zdolności do funkcjonowania.
To może wyjaśniać, dlaczego 04_A06 zachowuje właściwości przeciwwirusowe wobec wielu wariantów HIV.
Naukowcy wykorzystali także modele komputerowe do oceny skuteczności 04_A06. Przewidziały one, że już pojedyncze podanie przeciwciała mogłoby zapewnić ponad 93 proc. ochronę w zastosowaniach klinicznych.
Odkrycie może pomóc w leczeniu i zapobieganiu zakażeniom HIV
Właściwości 04_A06 - zdaniem naukowców - sugerują możliwość zastosowania go jako obiecującego środka zarówno do leczenia osób żyjących z HIV, jak i do zapobiegania zakażeniu u osób o podwyższonym ryzyku. Na przeciwciało 04_A06 została udzielona wyłączna licencja firmie Vir Biotechnology Inc.
- Ten sukces opierał się na ścisłej współpracy z ośrodkami badawczymi w Afryce, Nepalu i USA. Kolejnym krokiem jest dalsze testowanie bezpieczeństwa i skuteczności przeciwciała w badaniach klinicznych, co utoruje mu drogę do praktyki klinicznej i opieki nad pacjentami - podkreśla dr Florian Klein, jeden z głównych autorów publikacji.
