Wieliczka to nic. Oto najgłębsza kopalnia w Polsce i możesz ją zwiedzić

W Polsce istnieje sporo kopalni. Niektóre z nich można odwiedzać, co cieszy się ogromną popularnością, jednak najgłębsza kopalnia, mierząca ponad kilometr, nie jest udostępniona dla turystów. Gdzie się znajduje i co się tam wydobywa? Gdzie można najgłębiej zejść pod ziemię, będąc zwiedzającym, a nie górnikiem?

Najgłębszą kopalnią w naszym kraju jest Kopalnia Węgla Kamiennego "Budryk", zlokalizowana w Ornontowicach na Górnym Śląsku. To jedno z najnowocześniejszych miejsc tego typu w Polsce. Historia zakładu sięga lat 70. XX wieku - prace budowlane ruszyły pod koniec 1978 roku, jednak pierwszą tonę surowca oficjalnie wydobyto tam dopiero w 1994 roku. Kopalnia nosi imię prof. Józefa Budryka - inżyniera górnictwa oraz działacza społecznego.

Kopalnia wchodzi w skład Jastrzębskiej Spółki Węglowej (JSW) i odgrywa istotną rolę w polskim przemyśle ciężkim. Zakład specjalizuje się w wydobyciu węgla koksowego typu 35. Nie jest to zwykły węgiel opałowy, lecz cenny surowiec wykorzystywany w hutnictwie do produkcji stali, który trafia zarówno na rynek krajowy, jak i międzynarodowy. "Budryk" słynie z automatyzacji procesów wydobywczych oraz zaawansowanych systemów transportu materiałów pod ziemią.

Złoża w "Budryku" sięgają ponad 1300 metrów w głąb ziemi. Słynna kopalnia w Wieliczce kończy się na poziomie 327 metrów, co oznacza, że pod względem głębokości jest od niej aż cztery razy płytsza. W skali Europy polski rekordzista wypada bardzo dobrze, choć za najgłębszą kopalnię na naszym kontynencie uważa się kopalnię Szachtiorskaja-Głubokaja w Donbasie, gdzie wydobycie sięga ponad 1500 metrów.

Warto tutaj doprecyzować ważny szczegół dotyczący rekordów w naszym kraju. Jeśli oceniamy sprawę wyłącznie przez pryzmat jednego, konkretnego punktu, to miedziowy Szyb GG-1 na Dolnym Śląsku schodzi odrobinę niżej (1348 metrów). Jednak biorąc pod uwagę całą kopalnię jako jednolity, funkcjonujący i prowadzący regularne wydobycie kompleks podziemny - to właśnie KWK "Budryk" wygrywa w ogólnej klasyfikacji i pozostaje najgłębszą kopalnią w Polsce, gdyż główne prace są tam stale prowadzone na ekstremalnej głębokości od 1200 do 1300 metrów pod powierzchnią ziemi.

Choć to Wieliczka przyciąga największe tłumy, tytuł najgłębszej czynnej kopalni soli w kraju należy do Kopalni Soli "Kłodawa", zlokalizowanej w województwie wielkopolskim. Surowiec wydobywa się tam z głębokości sięgającej aż 750 metrów pod ziemią. To, co wyróżnia Kłodawę na tle innych miejsc, to unikalne złoża soli kamiennej. Powstały one ok. 250 milionów lat temu (w okresie permu) i charakteryzują się wyjątkową czystością oraz rzadko spotykaną, naturalną różową barwą. Kłodawska sól ma wszechstronne zastosowanie: od stołowej soli spożywczej, przez przemysł chemiczny, aż po drogowy.

W przeciwieństwie do gładkich, rzeźbionych komór w Wieliczce, wyrobiska w Kłodawie mają surowy, typowo industrialny charakter, a w ścianach można dostrzec charakterystyczne, różowawe odcienie soli. Przy tym "Kłodawa" to wciąż w pełni działający zakład przemysłowy, w którym codziennie odbywa się regularne wydobycie i urobki transportowane są na powierzchnię, a do tego można ją zwiedzać.

Kopalnia otwiera się dla turystów, oferując zjazd autentyczną, szybką windą górniczą na poziom 600 metrów. Dla porównania, trasa turystyczna w Wieliczce schodzi maksymalnie do 135 metrów. Tak więc można zejść ponad cztery razy niżej pod ziemię.

Polskie górnictwo głębinowe i odkrywkowe na co dzień pozostaje niewidoczny dla naszych oczu. Choć symbolem tradycji górniczych w Polsce jest Wieliczka, współczesna inżynieria potrafi schodzić pod ziemię znacznie, znacznie głębiej. Jaka jest najgłębsza kopalnia miedzi? Miano to dzierżą Zakłady Górnicze Rudna należące do KGHM Polska Miedź, gdzie wydobycie prowadzone jest poniżej 1200 metrów. To właśnie tam, w rejonie Głogowa Głębokiego-Przemysłowego, powstał Szyb GG-1, który schodzi pionowo w dół na zawrotną głębokość 1348 metrów.

Najgłębsza kopalnia węgla to wspominania Kopalnia Węgla Kamiennego "Budryk" w Ornontowicach. Zupełnie osobną kategorię stanowi górnictwo odkrywkowe, gdzie zamiast drążyć podziemne chodniki, zdejmuje się kolejne warstwy ziemi pod gołym niebem. Niekwestionowanym liderem tej kategorii jest Kopalnia Węgla Brunatnego "Bełchatów". Choć jej głębokość wynosi "zaledwie" ok. 310 metrów, to w świecie kopalń odkrywkowych jest to wartość ogromna niewyobrażalna.