Nowa mapa zastąpi odwzorowanie Merkatora? Głosowanie ONZ
Dziś (4 września) Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych przeprowadzi głosowanie dotyczące historycznej zmiany - przyjęcia nowej mapy świata. Ma ona skupić się na odwzorowywaniu prawidłowych rozmiarów lądów.
Obecnie na przykład cała Afryka (ok. 30,37 mln km²) na mapach jest przedstawiana w wielkości zbliżonej do Grenlandii (ok. 2,16 mln km²) - choć w rzeczywistości kontynent ten jest dużo większy od arktycznej wyspy.
Zmiana mapy świata po ponad 450 latach?
Inicjatywa zmiany mapy została wniesiona przez Togo, które zyskało oficjalne wsparcie Unii Afrykańskiej. Procedura ta dotyczy rezygnacji z tradycyjnego, szeroko stosowanego odwzorowania Merkatora, opracowanego w 1569 roku.
Odwzorowanie to zniekształca proporcje, powiększając obszary leżące blisko biegunów, a zmniejszając tereny w rejonie równika - w konsekwencji Afryka wydaje się zbliżona rozmiarem do Grenlandii, choć w rzeczywistości jest od niej ok. 14 razy większa. Znacznie większe wydają się być także Ameryka Północna i Europa. Tymczasem w Afryce zmieściłyby się razem wzięte: USA, Chiny, Indie, Japonia, Meksyk (łącznie zajmują ok. 25,1 mln km²) i nieco ponad połowa Europy (łącznie zajmującej ok. 10,5 km²).
Rezolucja, nad którą dziś głosuje zgromadzenie ONZ, zakłada wdrożenie odwzorowania Equal Earth lub innych modeli, które w prawidłowy sposób oddają rzeczywiste rozmiary państw i kontynentów.
Mapa świata. Czym się różni Equal Earth od Merkatora?
Według autorów odwzorowania Equal Earth, taką mapę cechują:
- Zakrzywione boki, które sugerują kulisty kształt Ziemi.
- Proste równoleżniki, które ułatwiają porównywanie odległości północnych i południowych miejsc od równika.
- Rozmieszczenie południków, które są uplasowane równomiernie wzdłuż dowolnej szerokości geograficznej.
- Oprogramowanie do realizacji projekcji jest łatwe do napisania i działa sprawnie.
Główna różnica polega na tym, że Merkator zachowuje lokalne kształty i kąty (jest wiernokątny), ale silnie zniekształca powierzchnię, natomiast Equal Earth zachowuje prawidłowe proporcje powierzchni (jest wiernopowierzchniowy), kosztem lekkiego zniekształcenia kształtów.
Correct The Map. Inicjatywa zmiany mapy poddana głosowaniu
Posiedzenie ONZ poprzedziła kampania "Correct The Map", w ramach której edukowano na temat zniekształceń na mapie, a także zbierano podpisy pod petycją dotyczącą wprowadzenia zmian.
Jak podaje "The Independent", jeśli propozycja zastąpienia odwzorowania Merkatora nową mapą zostanie przegłosowana, rząd Togo na początku 2027 roku zorganizuje szczyt z udziałem m.in. UNESCO oraz gigantów technologicznych. W ten sposób zostaną ustalone techniczne szczegóły wdrożenia nowej mapy w powszechnym obiegu cyfrowym.
Zniekształcone lądy. Problem rodzi problem
Historycy, jak i geografowie od dawna sugerują, że mapa Merkatora przedstawia świat zgodnie z zachodnim wyobrażeniem świata. Raporty opublikowane przez Uniwersytet w Bath wykazują nawet bezpośredni związek między zniekształconym prezentowaniem Afryki a utrwalaniem negatywnych stereotypów. Według badaczy przekłada się na zmniejszenie międzynarodowych inwestycji na tym drugim co do wielkości kontynencie świata.
Afrykańscy dyplomaci podkreślają, że nie jest to zatem wyłącznie debata techniczna, ale walka z trwającą od 450 lat dezinformacją kartograficzną, marginalizującą wiele krajów. Inicjatorzy zmian chcą, aby nowa mapa została wdrożona w systemach edukacji, administracji państwowej i organizacjach międzynarodowych.
