Archeolodzy ogłosili sukces. Złamali tajemniczą wiadomość Rzymian
Niemieccy archeolodzy dokonali wielkiego odkrycia, rozszyfrowując ledwo widoczne inskrypcje na drewnianych rzymskich tabliczkach pisarskich odkrytych na terenie dzisiejszej Belgii.

Zapiski ze starego świata
Obiektami będącymi przedmiotem tego odkrycia są rzymskie drewniane tabliczki, znane jako tabulae ceratae, znalezione w Tongeren - najstarszym mieście Belgii i dawnej rzymskiej osadzie. Chociaż sam wosk już dawno zniknął, nacisk starożytnych rysików pozostawił na drewnie słabe ślady, zachowując fragmenty łacińskich tekstów przez prawie dwa tysiące lat.
Pierwsze tabliczki odkryto jeszcze w latach 30. zeszłego wieku. Początkowo zostały uznane za nieistotne szczątki. Dopiero w 2020 roku Else Hartoch, dyrektor Muzeum Galijsko-Rzymskiego w Tongeren-Borgloon, dostrzegła ich prawdziwe znaczenie i zainicjowała nowe badania, nad rozszyfrowaniem ukrytych wiadomości. Teraz najnowsze badanie archeologiczne dokonane przez naukowców z Uniwersytetu Goethego we Frankfurcie rzuca nowe światło na funkcjonowanie administracji, kultury i życia codziennego w północnych prowincjach Cesarstwa Rzymskiego.

Co odkryto na tabliczkach?
Rozszyfrowanie inskrypcji okazało się niezwykle trudne. Drewno było mocno wysuszone i pokryte naturalnymi słojami, co utrudniało odróżnienie liter od przypadkowych rys. Niektóre tabliczki były wielokrotnie używane, tworząc warstwy nakładających się na siebie tekstów. Jakby tego było mało, część tabliczek wydawała się celowo połamana, prawdopodobnie w celu uniemożliwienia odczytania poufnych informacji.
Odkryta treść okazała się przede wszystkim umowami i oficjalnymi dokumentami. Inne teksty obejmują kopie administracyjne, ćwiczenia pisarskie uczniów, a nawet projekt inskrypcji dedykacyjnej dla pomnika cesarza Karakalli. Tabliczki dostarczają również rzadkich dowodów na działalność wysokich rangą rzymskich urzędników w tym regionie. Pokazują złożony system rządów rzymskich, który sięgał daleko na północne prowincje.
Tabliczki pokazały też, jak bardzo było zróżnicowane społeczeństwo w dawnej rzymskiej osadzie. Występowały na nich imiona rzymskie, germańskie i celtyckie. Ta różnorodność podkreśla procesy romanizacji i latynizacji, pokazując, w jaki sposób lokalna ludność, żołnierze i migranci współdziałali w ramach wspólnych struktur administracyjnych i kulturowych.








