USA zatopiły irańską fregatę. Pierwszy taki przypadek od II wojny światowej

Do ataku doszło około 40 km na południe od lankijskiego miasta Galle, po trafieniu torpedą okręt IRIS Dena nadał sygnał alarmowy, po czym zatonął. Na pokładzie znajdowało się około 180 marynarzy, siły ratunkowe Sri Lanki natychmiast podjęły akcję poszukiwawczą i zdołały uratować kilkudziesięciu rozbitków.

Zatopienie IRIS Dena to dopiero trzeci potwierdzony przypadek po 1945 roku, gdy okręt nawodny został zniszczony torpedą wystrzeloną z okrętu podwodnego. W 1971 roku pakistański PNS Hangor zatopił indyjską fregatę INS Khukri, a w 1982 roku brytyjski HMS Conqueror storpedował argentyński krążownik ARA General Belgrano podczas wojny o Falklandy.

Wynika to z faktu, że po II wojnie światowej doktryna morska uległa zmianie. Dominować zaczęły lotnictwo, rakiety przeciwokrętowe i systemy satelitarne. Okręty podwodne USA przez dekady pełniły głównie rolę odstraszania, prowadziły rozpoznanie i ataki rakietowe na cele lądowe - bezpośrednie starcia torpedowe z jednostkami nawodnymi należą do rzadkości.

Do ataku wykorzystano najpewniej ciężką torpedę Mk-48, czyli podstawowe uzbrojenie amerykańskich okrętów podwodnych od lat 70. Broń o masie około 1,7 tony przenosi niemal 300 kg materiału wybuchowego i może poruszać się z prędkością przekraczającą 55 węzłów.

Jej siła tkwi nie tylko w ładunku, ale w sposobie detonacji. Torpeda eksploduje pod kilem jednostki, tworząc ogromny pęcherz gazowy, który unosi kadłub. Gdy pęcherz zapada się, konstrukcja zostaje poddana przeciążeniom, które często prowadzą do jej pęknięcia. To jeden z najskuteczniejszych sposobów neutralizacji dużych okrętów.

IRIS Dena należała do irańskiej klasy fregat Moudge. Okręt o długości około 95 metrów i wyporności 1500 ton wszedł do służby w 2021 roku. Jego uzbrojenie obejmowało armatę 76 mm, pociski przeciwokrętowe Noor (pochodna C-802), system przeciwlotniczy Sayad 2 oraz wyrzutnie torped ZOP. Jeszcze w lutym 2026 roku fregata brała udział w międzynarodowych wydarzeniach morskich w indyjskim Visakhapatnam oraz w ćwiczeniach MILAN 2026 - teraz, kilkanaście dni później, spoczywa już na dnie oceanu.