Nowe antybiotyki okrzyknięte "punktem zwrotnym" w leczeniu lekoopornej choroby

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia, co roku notuje się ponad 82 mln przypadków rzeżączki, z czego najwięcej w Afryce oraz krajach regionu zachodniego Pacyfiku. W samej Europie liczba zakażeń w ciągu ostatniej dekady wzrosła ponad trzykrotnie, a w Anglii osiągnęła rekordowy poziom.

Rosnąca oporność bakterii Neisseria gonorrhoeae na stosowane od lat antybiotyki skłoniła WHO do uznania jej za "patogen priorytetowy". Badania prowadzone w latach 2022-2024 wykazały, że oporność na ceftriakson i cefiksym - dwa główne leki stosowane w terapii - wzrosła nawet kilkukrotnie.

Pierwszy z zatwierdzonych leków, zoliflodacyna, opracowany został przez organizację non-profit Global Antibiotic Research & Development Partnership (GARDP) we współpracy z firmą Innoviva. W badaniach klinicznych przeprowadzonych w pięciu krajach (m.in. w Belgii, RPA i Tajlandii) wykazał ponad 90 proc. skuteczność w leczeniu zakażeń narządów płciowych, nie powodując przy tym poważnych działań niepożądanych.

Drugim dopuszczonym preparatem jest gepotidacyna - antybiotyk firmy GSK, stosowany dotąd w terapii zakażeń dróg moczowych. W testach klinicznych udowodniono jego skuteczność wobec szczepów rzeżączki odpornych na standardowe leczenie.

Zoliflodacyna, należąca do nowej klasy antybiotyków zwanej spiropirymidynetrionami, podawana jest w pojedynczej dawce doustnej - to znaczne uproszczenie terapii i szansa na ograniczenie globalnego rozprzestrzeniania się choroby.

Jak wyjaśnia dr Rossaphorn Kittiyaowamarn, jeden z prowadzących badania kliniczne w Tajlandii: "Jako lekarze widzimy, jak bardzo rzeżączka oporna na leczenie niszczy życie pacjentów. Prosty, jednorazowy lek może całkowicie zmienić zasady walki z tą infekcją".

Nowe terapie mają być dostępne w pierwszej kolejności w krajach o niskich i średnich dochodach, gdzie problem rzeżączki i oporności na antybiotyki jest najpoważniejszy. Eksperci nie mają wątpliwości, zatwierdzenie dwóch leków jednocześnie to największy postęp w leczeniu chorób przenoszonych drogą płciową od kilkudziesięciu lat.