Co za mikroprecyzja! Pierwsza na świecie zrobotyzowana operacja usunięcia zaćmy
Na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles wydarzył się prawdziwy przełom, opracowany tam system chirurgii robotycznej jako pierwszy na świecie przeprowadził operację usunięcia zaćmy.

Zaćma dotyka niemal 94 milionów ludzi na całym świecie i pozostaje główną przyczyną ślepoty. Co roku lekarze wykonują ponad 26 milionów operacji usunięcia zmętniałej soczewki, więc jest to jeden z najczęstszych zabiegów chirurgicznych. Wymaga on jednak skrajnej precyzji, bo chirurdzy pracują na przezroczystych tkankach i strukturach mniejszych niż ziarenko piasku, liczonych w mikronach.
Pierwsze testy zakończone sukcesem
W pierwszym badaniu klinicznym Horizon wzięło udział 10 pacjentów, którzy pomyślnie przeszli zabieg wspomagany robotycznie. Nie odnotowano żadnych skutków ubocznych ani powikłań. Operacje wykonali dr Uday Devgan i dr David Lozano Giral w Jules Stein Eye Institute na UCLA, co stanowiło symboliczny moment w historii chirurgii robotycznej oka. Wszystkie zabiegi przeprowadzono przy wykorzystaniu platformy Polaris, zaprojektowanej specjalnie z myślą o ultraprecyzyjnych procedurach okulistycznych.
Chirurg w kokpicie zamiast przy stole
Lekarze nie operowali jednak bezpośrednio przy pacjencie. Zajęli miejsca w specjalnym "kokpicie" na sali operacyjnej, sterując robotem za pomocą kontrolerów oferujących sprzężenie zwrotne i haptyczne przyciski. Obraz z pola operacyjnego był wyświetlany na dużym, trójwymiarowym monitorze, zasilanym danymi z wielu systemów obrazowania jednocześnie. Dzięki temu możliwe było nakładanie cyfrowych wskazówek i korekt w czasie rzeczywistym.
Robotyczne ramiona, umieszczone tuż przy głowie pacjenta, wykonywały nacięcia rogówki i usuwały zmętniałą soczewkę za pomocą wymiennych mikroinstrumentów. Po zakończeniu tego etapu implantowano sztuczną, przezroczystą soczewkę, przywracając pacjentom ostrość widzenia nawet do poziomu 20/20. Według opublikowanych danych końcówka narzędzi osiągała dokładność 0,053 mm, co czyni system jednym z najprecyzyjniejszych rozwiązań chirurgicznych stosowanych w praktyce klinicznej.
Ponad dekada wspólnych badań
Sukces Polaris to efekt przeszło 10 lat współpracy inżynierów z UCLA Samueli School of Engineering oraz lekarzy z Stein Eye Institute. Prace były wspierane grantami amerykańskich Narodowych Instytutów Zdrowia (NIH). Spółka Horizon została formalnie założona w 2021 roku przez czterech naukowców związanych z UCLA: Jacoba Rosena, Tsu-Chin Tsao, dr. Jean-Pierre'a Hubschmana i dr. Stevena Schwartza. Wielu pracowników firmy to byli doktoranci i absolwenci laboratoriów współzałożycieli projektu. Jak podkreśla Rosen, kluczem do sukcesu była synergia dwóch światów:
Medycyna obfituje w realne problemy, a inżynieria dostarcza skutecznych rozwiązań. Horizon narodziło się dokładnie na styku tych dziedzin.
Technologia Polaris została udostępniona firmie Horizon dzięki licencji od UCLA Technology Development Group, odpowiedzialnej za komercjalizację wynalazków powstających na uczelni. Przedstawiciele instytucji podkreślają, że sukces projektu pokazuje siłę akademickiego ekosystemu innowacji i realny wpływ transferu technologii na poprawę opieki nad pacjentami.
Po zakończeniu pierwszej fazy badań klinicznych Horizon planuje dalsze doskonalenie systemu Polaris oraz przeprowadzenie kolejnych testów na większą skalę. Następne kroki obejmują formalne ścieżki certyfikacyjne niezbędne do wprowadzenia robota do powszechnego użytku.









