Reklama

Aleje Tornad w Polsce. Gdzie najczęściej występują u nas trąby powietrzne?

W Stanach Zjednoczonych notuje się ponad 1000 tornad w ciągu roku. Pojawiają się najczęściej w centralnej i południowo-wschodniej części kraju, dzięki czemu region ten otrzymał swoją nazwę - Aleja Tornad. W Polsce też mamy miejsca, w których można spodziewać się trąb powietrznych.

  • W internecie regularnie pojawiają się nagrania z różnych części Polski, na których można zaobserwować charakterystyczne wiry powietrzne. Jak się okazuje, nie jest to zupełnie nowe zjawisko, choć ze względu na zmiany klimatu może przybierać na sile. 
  • Co więcej, w Polsce możemy wyróżnić przynajmniej dwie aleje tornad - na Wybrzeżu oraz w południowej części kraju, co potwierdzić może mapa European Severe Storms Laboratory. 

Co to jest tornado?

Tornado, to kolumna silnie wirującego powietrza, która ma kontakt zarówno z chmurą burzową - Cumulonimbusem, jak i podłożem. Powstaje w momencie kontaktu powietrza ciepłego i chłodnego. Jeżeli unoszące się ciepłe powietrze ma wystarczająco dużo siły, może sprawić, że wiatr, czyli poziomy ruch powietrza będzie odchylany do góry w kierunku pionowym. 

Reklama

Nazwy tornado i trąba powietrzna używane są zamiennie.

Aleja Tornad na północy Polski

Najczęściej trąby powietrzne, a precyzyjniej trąby wodne możemy spotkać na polskim wybrzeżu. Od późnej wiosny do wczesnej jesieni, kiedy nad ciepłą wodę napływają chłodne masy powietrza, pojawiają się trąby wodne. Ich powstawaniu sprzyja tzw. chwiejność powietrza i związany z nią pionowy ruch powietrza. Aby uformował się wir, niezbędna jest lokalna zbieżność wiatrów, choć jednocześnie nie mogą wiać ze zbyt dużą siłą.

Na ogół wiry wodne nie stanowią zagrożenia i są znacznie słabsze od typowej "lądowej" trąby powietrznej, ale zawsze warto zachować czujność. Czas trwania zjawiska to najczęściej zaledwie kilka minut

Wbrew obiegowej opinii nie składa się z wody zasysanej z morza, ale cząsteczek wody obecnej w atmosferze.

Aleja Tornad na południu Polski

Zwiększona obecność trąb powietrznych w Polsce Południowej związana jest z obecnością obniżenia terenu pomiędzy Sudetami i Karpatami - Bramą Morawską. 

Wszelkie wzniesienia są barierą dla przemieszczających się mas powietrza. Nie inaczej jest z górami w południowej części naszego kraju. Dlatego Brama Morawska jest drogą, którą burze mogą znacznie łatwiej pokonać, przemieszczając się z południowego zachodu.

Trąby powietrzne nawiedzające nasz kraj zwykle mają siłę F2 lub F3 w skali Fujity-Pearsona (skala od F0 do F6). Najsilniejsze obserwowane zdarzenia,  jak choćby to, które nawiedziło Lublin w 1931 roku, można zaliczyć do F4.

Zmiany klimatu mogą przyczynić się większej amplitudy i wahań temperatury, a tym samym przyczynić się do częstszych i silniejszych tornad.

Według danych ESSL jeszcze 20 lat temu w Europie notowano  200-300 tornad. W ostatnich latach liczba ta wzrosła do 500-600. Naukowcy szacują, że liczba ta będzie rosła, co pokazują udostępniane dane.

Wiry powietrzne

Podobnym do tornada i często z nim mylonym zjawiskiem są wiry pyłowe. W odróżnieniu od huraganu powstają przy ładnej pogodzie i słabym wietrze. Nagrzany przez słońce grunt oddaje ciepło do atmosfery, a powietrze unosząc się dzięki podmuchom wiatru, zaczyna wirować. Wiry pyłowe najczęściej można obserwować od kilku sekund do kilku minut.

Zobacz także: Trąba wodna nad Zatoką Gdańską. Czy jest powód do niepokoju?

Inne niebezpieczne zjawiska związane z wiatrem

Oprócz trąb powietrznych możemy się spotkać również z niebezpiecznym zjawiskiem, jakim jest wiatr szkwałowy lub biały szkwał. Pierwszy związany jest, podobnie jak rozwój tornada, z chmurą deszczową Cumulonimbus. Nagle zaczyna wiać niesamowicie silny wiatr, który łamie i wyrywa drzewa oraz może spowodować zniszczenia innych obiektów. Drugi z kolei jest trudniejszy to przewidzenia, gdyż zrywa się nagle, przy ładnej pogodzie.

Co robić, gdy nadciąga trąba powietrzna?

Najważniejsze to zwracać uwagę na ostrzeżenia, jak przesyłane na telefony alerty RCB, czyli Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. Jeśli otrzymamy taki alert, lub prognozy pogody  będą wskazywały na możliwość wystąpienia silnych wiatrów, należy zabezpieczyć przedmioty na balkonach, tarasach.

Aby zadbać o własne bezpieczeństwo, należy ograniczyć wyjścia z domu, pozamykać okna. W przypadku tornada dodatkowo należy udać się do fragmentu mieszkania najgłębiej położonego w budynku.

Jeśli tornado zastałoby nas na zewnątrz, należy jak najszybciej znaleźć obniżenie terenu, np. przydrożny rów i położyć się w nim zakrywając głowę.

Choć perspektywa ogromnej ilości polubień, udostępnień i subskrypcji w mediach społecznościowych, czy na YouTube jest kusząca, lepiej schować telefon. Koncentrując się na robieniu zdjęć lub nagrywaniu możemy nie zauważyć np. przedmiotów unoszonych przez wiatr.

Zobacz także: 

Śmiercionośne tornada w USA. "To będzie nowa normalność"

Wał szkwałowy. Piękny i niebezpieczny. Co to za zjawisko i jak powstaje?

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy