To będą historyczne zaćmienia Słońca. Nietypowa sekwencja zjawisk

Zaćmienia Słońca to zjawiska, które od starożytności budziły podziw i strach. Dziś, dzięki zaawansowanej astronomii, potrafimy przewidzieć je z zadziwiającą precyzją. Astronomowie od dawna polują na kosmiczne rekordy, bo są one okazją do badań.

Jednym z nich będzie historyczne zaćmienie Słońca zapowiedziane na 16 lipca 2186 roku. Potrwa najdłużej w historii obserwacji tego zjawiska, bo aż 7 minut i 29 sekund.

Dlaczego to zaćmienie będzie wyjątkowe? Ustawienie orbity Ziemi i Księżyca będzie niemal idealne. Ziemia znajdzie się blisko aphelium (najdalszy punkt orbity względem Słońca), co sprawi, że tarcza Słońca będzie na niebie wizualnie nieco mniejsza. Jednocześnie Księżyc znajdzie się blisko perygeum (najbliższy punkt swojej orbity względem Ziemi), co pomoże mu lepiej "zaciemnić" tarczę słoneczną. Ta szczególna konfiguracja pozwoli rzucić bardziej skoncentrowany cień na Ziemię i wydłużyć moment całkowitego zaćmienia.

Pas całkowitego zaćmienia przebiegnie przez obszary Ameryki Południowej; Kolumbię, Wenezuelę i północną Brazylię. W tych miejscach zjawisko będzie najbardziej spektakularne. Obserwatorzy będą świadkami kilku minut całkowitej ciemności w środku dnia, odczucia drastycznego spadku temperatury i niezwykłego kontrastu pomiędzy cieniem Księżyca a jasnością koron słonecznych. Pas całkowitej fazy przebiegnie przez bardzo ograniczony teren. Dla większości ludzi pozostanie jedynie ciekawostką astronomiczną, a nie osobistym przeżyciem.

To historyczne, najdłuższe zjawisko będzie atrakcją dla przyszłych pokoleń, wydarzy się dopiero za ponad 150 lat. Jednak dla nas niebo przygotowało podobną atrakcję już za niecałe dwa lata. Historycznie najdłuższe zaćmienie Słońca w XXI wieku będzie miało miejsce 2 sierpnia 2027. Potrwa aż 6 minut i 22 sekund, czyli niewiele krócej, niż to, które wydarzy się 150 lat później.

Choć zjawiska całkowitego zaćmienia są rzadsze i spektakularne, w najbliższych latach zapowiedziano coś równie interesującego: trzy zaćmienia Słońca rok po roku. Ta sekwencja zacznie się już w 2026r. Rząd Hiszpanii już podjął kroki w tym kierunku, przewidując masowy ruch turystyczny. Planuje powołanie międzyresortowej komisja, która ma zadbać o bezpieczeństwo podczas tych zjawisk. Kiedy możemy spodziewać się trzech zaćmień Słońca rok po roku?

• 12 sierpnia 2026 - całkowite zaćmienie Słońca będzie obserwowalne m.in. z Islandii i Hiszpanii. W niektórych miejscach faza całkowita potrwa do 2 minut i 18 sekund. W Polsce zjawisko będzie widoczne tylko jako częściowe.
• 2 sierpnia 2027 - to właśnie to wydarzenie, które uznaje się za najdłuższe całkowite zaćmienie XXI wieku (6 minut, 22 sekundy). Pas całkowitego zaćmienia przejdzie przez Hiszpanię, Afrykę Północną i Bliski Wschód, docierając aż do Somalii.
• 26 stycznia 2028 - zapowiedziane jest częściowe, obrączkowe zaćmienie Słońca, które będzie można obserwować w Ekwadorze, północnej Brazylii oraz w południowej Portugalii i Hiszpanii, a także w północnym Maroko.

Ta rzadka sekwencja zjawisk przyciąga uwagę mediów, astronomów i turystów. Dlatego już dziś planuje się działania logistyczne i koordynację pomiędzy regionami zainteresowanymi obserwacją tych wydarzeń.