To one rządziły naszą wyobraźnią. Wybrano najważniejsze słowa roku 2025

8 stycznia Instytut Języka Polskiego Uniwersytetu Warszawskiego i Fundacja Języka Polskiego ogłosiły wyniki konkursu Słowo Roku 2025. Internauci wskazali "kosmos", kapituła językoznawców postawiła na "dron". Dwa słowa, które wręcz idealnie spinają ostatnie dwanaście miesięcy technologii, nauki i geopolityki.

W internetowym głosowaniu oddano niemal 1400 głosów. Najwięcej z nich trafiło właśnie na "kosmos". To słowo stare, bogate pod względem znaczeń, ale w 2025 roku wyjątkowo aktualne. Jak podkreślają językoznawcy, jego popularność nie była przypadkowa i miała bardzo konkretny kontekst naukowo-technologiczny.

- Kosmos to stare słowo greckie (κόσμος) oznaczające pierwotnie 'przestrzeń', 'porządek' lub 'piękno' (stąd kosmetyka). W znaczeniu astronomicznym 'wszechświat, przestrzeń pozaziemska' kosmos jest popularny w językach środkowej Europy (…) W 2025 roku częstość wyrazów kosmos i kosmiczny związana była przede wszystkim z udziałem dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego w podróży na Międzynarodową Stację Kosmiczną - podkreślali językoznawcy.

Loty załogowe komercyjnych firm, obecność Polaka na ISS i intensywna medialna narracja wokół eksploracji orbity sprawiły, że "kosmos" przestał być abstrakcją, a stał się w zasadzie codziennością jeśli chodzi o technologie i ambicje państwa.

Kapituła konkursu, działająca pod patronatem Rady Języka Polskiego, wybrała jednak inne słowo. "Dron" okazał się dla językoznawców trafniejszym symbolem 2025 roku. To wybór mocno osadzony w rzeczywistości technicznej i militarnej, ale też w poczuciu zagrożenia.

- Dron to bezzałogowy statek powietrzny. (…) Wybór drona na słowo roku w Polsce związany jest z wojną w Ukrainie oraz incydentami naruszenia polskiej przestrzeni powietrznej. Dron nie był słowem szczególnie częstym tylko w 2025 roku, lecz w dłuższym okresie - zauważono w komentarzu kapituły.

To dość ważne doprecyzowanie. Dron bowiem nie jest nowinką sezonu, lecz technologią, która z zabawki i narzędzia cywilnego stała się jednym z kluczowych elementów współczesnych konfliktów i systemów bezpieczeństwa.

Wyboru Słowa Roku dokonuje także kapituła konkursu pod patronatem Rady Języka Polskiego, do której należą: prof. Andrzej Blikle, prof. Jerzy Bralczyk, red. Bartek Chaciński, prof. Katarzyna Kłosińska, prof. Ewa Kołodziejek, red. Teresa Kruszona, red. Agnieszka Kunikowska, prof. Jan Miodek, prof. Jerzy Podracki, prof. Renata Przybylska, prof. Michał Rusinek, prof. Barbara Sobczak, red. Małgorzata Tułowiecka. Sekretarzem kapituły plebiscytu jest prof. Marek Łaziński z Wydziału Polonistyki UW.

Źródło: Uniwersytet Warszawski