Zapomniana społeczność Europy Północnej. Nowe odkrycie z Hedegård

Hedegård to stanowisko archeologiczne w gminie Ikast-Brande na Półwyspie Jutlandzkim w Danii. Odsłonięto tam pozostałości rozwiniętej, ufortyfikowanej osady. Muzeum Środkowej Jutlandii podaje, że to stanowisko badawcze zawiera też "największe i najbogatsze cmentarzysko w Skandynawii".

Całość założenia funkcjonowała przez kilka pokoleń ok. 2000 lat temu. Muzeum ogłosiło teraz, że doszło tam do kolejnego niezwykłego odkrycia.

Hedegård, położone w pobliżu Ejstrupholm na północ od rzeki Skjern, zostało uznane za największą osadę w Danii z okresu "około narodzin Chrystusa". Muzeum podkreśla, że "to właśnie wtedy pojawiają się bogato wyposażone groby oraz liczne groby wojowników na cmentarzu na północ od wsi". Wykopaliska na cmentarzysku przyniosły liczne odkrycia mieczy, narzędzi i darów, w tym ślady związane z Celtami i Rzymianami. Znaleziska - w tym luksusowe wyroby celtyckie i rzymskie - wskazują na szerokie kontakty handlowe i wysoki poziom rozwoju potężnej, zapomnianej społeczności epoki żelaza.

Najnowsze odkrycia ujawniły natomiast pozostałości elitarnego centrum, w tym świątynię. Najcenniejszym odkryciem okazała się właśnie świątynia, która miała wymiary około 15 na 16 metrów.

Świątynię zaklasyfikowano jako pogańską i datowano na okres od 50 r. p.n.e. do 50 r. n.e. "Wstępne wyniki wskazują, że świątynia funkcjonowała w dekadach przypadających na okres narodzin Chrystusa", podano w komunikacie muzeum. "Chrześcijaństwo dotarło jednak do Skandynawii dopiero niemal 1000 lat później".

Badacze sugerują, że świątynia mogła być wysokim budynkiem z wieżą i okalającą budowlę kolumnadą. Ślady na stanowisku dowodzą, że obiekt przed opuszczeniem celowo spalono, a wyposażenie wcześniej zabrano. Na miejscu nie znaleziono z tego powodu wielu artefaktów, odkryto jednak dwa wyjątkowe szklane paciorki - prawdopodobnie wyprodukowane na Bliskim Wschodzie lub w Egipcie.

To kolejne ważne odkrycie na duńskim stanowisku, które ze względu na strategiczne położenie i bogate artefakty musiało wiązać się z ważną społecznością. "Istniała tu elita polityczna, monumentalna architektura, rzemiosło i handel, a także - co oczywiste - było to centrum praktyk kultowych", zaznaczył Martin Winther Olesen, archeolog i kurator w Muzeum Midtjylland. Mimo swojej potęgi osada na stanowisku Hedegård funkcjonowała stosunkowo krótko - prawdopodobnie tylko przez kilka pokoleń - po czym nagle zniknęła.

- To wciąż unikat w archeologii Europy Północnej - wczesny i bezprecedensowy przejaw potęgi militarnej, gospodarczej i religijnej - podkreślono w oświadczeniu muzeum.