Najzimniejsze miasto na świecie. Poznaj realia życia przy nawet -60°C

Zima w Polsce w tym roku jest wyjątkowo surowa. W wyniku długotrwałych ujemnych temperatur mierzymy się z różnymi wyzwaniami. Mróz wpływa na nasze samopoczucie, sprawia trudności w dojazdach do pracy i ogranicza aktywność na świeżym powietrzu. Jednak dla ludzi mieszkających w niektórych zakątkach świata takie warunki to niemal codzienność. Istnieją stale zamieszkane miejsca, w których temperatura spada do poziomu, którego większość z nas nie jest w stanie sobie wyobrazić.

Jako takie bieguny zimna wymienić można leżące niedaleko siebie Ojmiakon i Tomtor na Syberii, najzimniejsze stale zamieszkane wioski na Ziemi, gdzie odnotowano rekordowe temperatury -71,2°C i -72,2°C. Około 1000 km od nich leży natomiast najzimniejsze duże miasto świata - Jakuck. Średnia temperatura w Jakucku w styczniu wynosi ok. -40 stopni, ale zimowe mrozy przekraczają nawet -60°C. Jak wygląda życie w takich warunkach? Jak ludzie funkcjonują, pracują i utrzymują codzienną aktywność, gdy przez kilka miesięcy ostry mróz jest stałym elementem rzeczywistości?

Jakuck położony jest na wiecznej zmarzlinie w azjatyckiej części Rosji, w północno-wschodniej Syberii. To najstarsze miasto na Syberii i stolica Jakucji - Republiki Sacha. Leżąca nad rzeką Leną stolica liczy ponad 350 tysięcy mieszkańców, co czyni Jakuck największym skupiskiem ludności w tej części Syberii. Klimat Jakucka jest kontynentalny i ekstremalny, z ogromną roczną amplitudą temperatur. Zimy są długie i niesamowicie mroźne - bardzo niskie temperatury notuje się zwykle od listopada do marca. Mimo ekstremalnych warunków ludzie osiedlili się w tym rejonie na stałe.

Rdzenne społeczności Jakutów żyły tu od setek lat, zajmując się łowiectwem, hodowlą reniferów i handlem futrami, później założona została tu warownia kozacka, zaanektowany przez Rosję obszar służył długo jako baza tranzytowa podczas podboju ziem syberyjskich, aż z czasem miejsce osiągnęło rangę miasta, rozwijając się m.in. dzięki wydobyciu diamentów i złota, a także za sprawą funkcji administracyjnej jako stolicy regionu. Mimo trudnych warunków populacja miasta rośnie. Jak żyje się w takim miejscu?

Wśród twórców internetowych, którzy pokazują swoją codzienność, można znaleźć też mieszkańców Jakucka. W mediach społecznościowych prezentują oni, jak wygląda życie w najzimniejszym mieście świata. Dzięki temu dziś możemy nie tylko poczytać o niektórych rozwiązaniach, ale i zobaczyć na nagraniu, jak rzeczywiście wygląda zima w Jakucku i w jaki sposób mieszkańcy miasta radzą sobie z ekstremalnymi temperaturami. O codzienności w Jakucku opowiadają na swoich kanałach na YouTube np. Kiun B czy Maria Solko.

Typowy zimowy dzień w Jakucku zaczyna się wcześnie, by maksymalnie wykorzystać światło dzienne - obejmuje pracę lub szkołę, zakupy i aktywności w dobrze ogrzewanych pomieszczeniach, np. w centrach kultury, siłowniach lub kawiarniach. Ubiór mieszkańców Jakucka jest starannie przemyślany - odzież termiczna, wiele warstw, ciepłe kurtki, izolowane buty, rękawice i czapki z futrem to zimą codzienność, która chroni przed odmrożeniem. Przy największych mrozach czas spędzany na zewnątrz jest ograniczany do niezbędnego minimum.

Mieszkańcy Jakucka zimą często całkowicie rezygnują z przemieszczania się własnym samochodem i korzystają z transportu publicznego oraz taksówek. Niektórzy decydują się na korzystanie z ogrzewanych miejsc parkingowych i garaży. Problem zimą stanowi brak odpowiedniego mostu na Lenie. Latem kursują promy, jednak ujemne temperatury sprawiają, że Jakuck staje się praktycznie odcięty od reszty Rosji. Przeprawa wiąże się wówczas z wysokimi opłatami dla prywatnych przewoźników lub ryzykiem związanym z poruszaniem się po lodzie autem albo pieszo.

Zabudowa w największym mieście wzniesionym na wiecznej zmarzlinie od lat jest projektowana w specjalny sposób. Choć w Jakucku wciąż można zobaczyć stare drewniane domy, to obecnie budynki obmyśla się tak, by wytrzymały ekstremalne różnice temperatur między latem a zimą, oraz by zapobiec osiadaniu, pękaniu i zawaleniu konstrukcji w związku z topnieniem podłoża. Nowsze budynki w Jakucku są wznoszone z żelbetu, betonu i szkła, na podniesionych fundamentach - zwykle betonowych palach, osadzonych głęboko w gruncie. Pusta przestrzeń pod obiektem pozwala na swobodny przepływ lodowatego powietrza, co zapobiega przenoszeniu ciepła emitowanego przez budowlę do zmarzliny.

By zachować ciepło w budynku, ściany są dobrze izolowane i grube - nawet ok. 60 cm. Okna są potrójnie lub poczwórnie szklone, o pełnych ramach. Istotny jest także układ drzwi wejściowych w budynku - czasem jest ich nawet kilka, by tworzyć strefy buforowe dla zatrzymania ciepła w środku i uniknięcia strat energii. Rury wodociągowe, kanalizacyjne i grzewcze nie są zakopywane; są podniesione, izolowane i biegną nad ziemią, aby zapobiec uszkodzeniom. Gdyby doszło nawet do kilkugodzinnej do awarii systemu grzewczego, konieczna byłaby masowa ewakuacja.

Ciekawym aspektem są też koszty życia w Jakucku. Średnia miesięczna pensja szacowana jest na 60 000 rubli (ok. 2800 zł po obecnym kursie). Jak wyglądają przykładowe opłaty mieszkaniowe? Wszystko zależy od klasy budynku i miejsca, w którym się znajduje. Na przykład w położonym w pobliżu centrum bloku mieszkalnym w stylu radzieckim, nazywanym KPD, miesięcznie wychodzi ok. 45 tys. rubli (ok. 2100 zł po aktualnym kursie) za najem i ok. 8 tys. rubli (ok. 375 zł po obecnym kursie) opłat za gaz, ogrzewanie, prąd i wodę. Takie ceny dotyczą jednopokojowego mieszkania z oddzielną kuchnią. Zakup takiego mieszkania to wydatek rzędu ok. 5,5 mln rubli (ok. 256 170 zł).

Dlaczego ludzie decydują się żyć w Jakucku? Niektórzy nie mają możliwości zmiany miejsca zamieszkania. Z relacji mieszkańców Jakucka można jednak dowiedzieć się, że ludzie decydują się pozostać w tym miejscu nie tylko ze względu na brak alternatyw, ale i poprzez świadomy wybór. Ludzie żyjący na Syberii udowadniają, że człowiek potrafi przystosować się nawet do ciężkich warunków klimatycznych na Ziemi, a decyzja o tym, czy pozostanie się w takim miejscu, często jest dyktowana przez połączenie czynników ekonomicznych, kulturowych oraz historycznych.

^{Źródła: Interia, Livingcost, Medium, Moscow Times, National Library of Medicine, YouTube}