Długi Marsz

Grupa rakiet Długi Marsz została zaprojektowana przez China Aerospace Science and Technology Corporation. Ich nazwa nawiązuje do wydarzenia, jakim był Długi Marsz. Ten miał miejsce w XX wieku podczas trwającej w kraju wojny domowej. Toczyła się ona pomiędzy władzą komunistyczną a Kuomintangiem. Konflikt zakończył się sukcesem Komunistów. W ramach upamiętnienia tamtych wydarzeń rakietom nośnym nadano specjalną nazwę. W misjach kosmicznych inicjowanych przez Chińską Republikę Ludową, rakiety nośne określa się skrótem CZ lub LM. Te oznaczają kolejno Chang Zheng oraz Long March.

Pierwszą rakietą w grupie był model Długi Marsz 1. Prezentacja modelu miała miejsce w połowie listopada 1969 roku, jednak próba lotu w jego przypadku zakończyła się fiaskiem. Rakieta uległa zniszczeniu. Rozbiła się zaledwie 69 sekund po starcie. Nieudana próba wystrzelenia rakiety utrzymywana była w tajemnicy aż do 2001 roku. Wówczas nastąpiło odtajnienie dokumentów dotyczących lotu. Długi Marsz 1 wykorzystano z sukcesem w 1970 roku. Rakieta posłużyła wówczas do umieszczenia na orbicie Ziemi satelity Dong Fang Hong.

Długi Marsz 9 jest projektem bardzo ciężkiej rakiety z grupy Chang Zheng. W przyszłości model ten ma być wykorzystywany do wnoszenia misji załogowych w kierunku Księżyca. Planowany udźwig rakiety ma wynosić aż 130 tysięcy kilogramów. Model zapowiedziano w drugiej połowie 2013 roku. Przewidziany koniec prac nad rakietą planuje się na rok 2030.

Wśród rakiet Długi Marsz wyróżnia się ponad 20 różnych modeli nośnych. Model Chang Zheng 2C może się poszczycić największą liczbą startów od 1975 roku. Łącznie wzleciała ona na orbitę aż 45 razy, przy czym tylko jedna próba zakończyła się niepowodzeniem. Model ten zaliczany jest do rakiet o niskim udźwigu. Drugim często wykorzystywanym przez Chiny modelem jest Chang Zheng 3B wykorzystywany od 1996 roku. Rakieta ta odbyła 40 lotów. W tym przypadku także tylko jeden z nich zakończył się niepowodzeniem. 

Chiny to jeden z najprężniej rozwijających się krajów. Obszarem, który zwraca szczególną uwagę, są loty kosmiczne. Wielu specjalistów, w tym również NASA, zarzuca jednak temu państwu dużą nieodpowiedzialność podczas prowadzonych działań. Przykładem może być model Chang Zheng 5 zaliczany do grupy ciężkich rakiet nośnych. W 2022 roku jego szczątki spadły w okolicach Filipin. Wywołało to ogromną krytykę. Misje kosmiczne w przypadku NASA są dokładnie planowane w taki sposób, aby szczątki rakiet spadały do oceanów. W przypadku Chin często brakuje dokładnych obliczeń, przez co istnieje ryzyko, że elementy rakiet mogą spadać na zamieszkałe obszary.